Wszystko o franczyzie cz. 2

Własna firma krok po kroku, czyli jak założyć własną działalność gospodarczą

1. Dopełnienie formalności

Jest wiele argumentów przemawiających za podjęciem własnej działalności, potocznie mówiąc „otworzeniem własnej firmy”. Entuzjaści takiego rozwiązania utrzymują, że jest to doskonały sposób na rozwiązanie trudnej sytuacji spowodowanej brakiem miejsca pracy na lokalnym rynku bądź też likwidacją dotychczasowego miejsca pracy. Własna działalność jest też postrzegana jako szansa na zarobienie większych pieniędzy, samorealizację oraz samodzielność.

Działalność gospodarcza to w świetle ustawy o swobodzie działalności gospodarczej zarobkowa działalność wytwórcza, handlowa, budowlana, czy też usługowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Osoba, która we własnym imieniu ją podejmuje i wykonuje jest nazywana przedsiębiorcą. Istnieje kilka form prowadzenia własnej działalności gospodarczej, wyboru formy musimy dokonać przed założeniem „własnego interesu”. Raz dokonany wybór nie oznacza,
że nie możemy już zmienić formy prowadzonej działalności. I tak wyróżniamy następujące formy prowadzenia własnej działalności gospodarczej:

- osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą (jeżeli nie zatrudniają one innych osób, forma ta jest potocznie nazywana samo zatrudnieniem);
- działalność w formie spółki prawa handlowego (wyróżniamy następujące spółki: jawne, partnerskie, komandytowe, komandytowo-akcyjne, z ograniczoną odpowiedzialnością oraz akcyjne).

Blisko 90% podmiotów na rynku prowadzi działalność w pierwszej formie. Aby podjąć i prowadzić działalność jako osoba fizyczna, należy spełnić kilka warunków. Należą do nich:

Rejestracja
Rozpoczęcie prowadzenia indywidualnej działalności gospodarczej należy poprzedzić wpisem do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub adres przedsiębiorcy. W dniu 31 marca 2009 roku wraz z nowelizacją ustawy o swobodzie działalności gospodarczej weszła w życie koncepcja tzw. „jednego okienka”. Wprowadzone zmiany mają uprościć i skrócić procedurę rejestracji firmy.

Koncepcja „jednego okienka” zakłada, że osoby, które zamierzają założyć firmę, muszą złożyć w Urzędzie Gminy jeden wniosek EDG – 1.

Wniosek ten jest jednocześnie:
- wnioskiem o wpis do ewidencji działalności gospodarczej (Urząd Gminy);
- wnioskiem o wpis do krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej (REGON – Urząd Statystyczny);
- zgłoszeniem identyfikacyjnym albo aktualizacyjnym, o którym mowa w przepisach o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (NIP– Urząd Skarbowy);
- zgłoszeniem płatnika składek albo jego zmiany w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych albo zgłoszeniem oświadczenia o kontynuowaniu ubezpieczenia społecznego (ZUS).

Stosowanie właściwej firmy
Każdy przedsiębiorca działa pod określoną "firmą". Przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą lub przedsiębiorstwo, niezależnie od ich formy prawnej, prowadzi je pod określoną nazwą. W odniesieniu do przedsiębiorców nazwa ta jest określana właśnie mianem "firmy". W kwestiach wyboru "firmy" nie można sobie pozwolić na całkowitą dowolność. Ustawodawca licznymi uregulowaniami ograniczył swobodę przy określaniu naszej "firmy". Firmą osoby fizycznej jest jej imię i nazwisko. Nie wyklucza to włączenia do firmy pseudonimu lub określeń wskazujących na przedmiot działalności.

Posiadanie rachunku bankowego
Wymóg posiadania rachunku bankowego przez prowadzącego własną działalność gospodarczą podyktowany jest koniecznością dokonywania płatności za pośrednictwem rachunku bankowego w każdym przypadku, gdy stroną transakcji jest inny przedsiębiorca, a jednorazowa wartość należności lub zobowiązań przekracza równowartość 3 000 euro albo równowartość 1 000 euro, gdy suma wartości tych należności i zobowiązań powstałych w miesiącu poprzednim przekracza równowartość 10 000 euro.

2. Pomysł na działalność gospodarczą

Podejmując decyzję o rozpoczęciu działalności gospodarczej należy wiedzieć:

- Co będę sprzedawał i dlaczego?
- Kim będą moi klienci?
- Kim będą moi dostawcy?
- Na jakim rynku chcę sprzedawać?
- Jak dużo mogę sprzedawać?
- Co mogę zaoferować klientom, by okazać się bardziej konkurencyjnym?

Pieniądze do wzięcia - jak pozyskać dotację ze środków unijnych i nie tylko

Skąd wziąć dotację na rozpoczęcie własnej działalności gospodarczej?

1. Powiatowe Urzędy Pracy (PUP) - bezzwrotna dotacja w wysokości do 6-krotności średniego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw. W trzecim kwartale 2011 r. wyniosło ono 3580,35 zł. Należy jednak podkreślić, iż niektóre PUP we własnym zakresie zaniżają kwotę dotacji przyznawaną bezrobotnym na otwarcie działalności gospodarczej. W większości przypadków można jednak ubiegać się o dofinansowanie w pełnej kwocie.

Aby mieć możliwość ubiegania się o dotację na otwarcie firmy z PUP, trzeba być osobą bezrobotną zarejestrowaną w Urzędzie Pracy. Osoba, która jest zarejestrowana jako bezrobotna, a prowadziła w przeszłości działalność gospodarczą może starać się o dotacje PUP na otwarcie firmy pod warunkiem, że firma została zamknięta co najmniej 12 miesięcy przed dniem złożenia wniosku.

O dotacje nie mogą starać się:
- studenci studiów dziennych,
- osoby, które prowadziły działalność gospodarczą w niedalekiej przeszłości tj. w okresie 12 miesięcy przed złożeniem wniosku,
- osoby, które w okresie 12 miesięcy poprzedzających dzień złożenia wniosku odmówiły bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji zatrudnienia, stażu, lub przygotowania zawodowego,
- osoby, które otrzymały w okresie pięciu lat poprzedzających dzień złożenia wniosku dofinansowanie lub pożyczkę z Funduszu Pracy lub z innych funduszy publicznych - środków na podjęcie działalności gospodarczej lub rolniczej,
- osoby, które w okresie 2 lat przed dniem złożenia wniosku były skazane za przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu.

Dotacje należy przeznaczyć na inwestycje mające charakter jednorazowy. Ze środków uzyskanych z Urzędu Pracy można sfinansować np. zakup komputera, lecz nie można środków przeznaczyć na pokrycie kosztów administracyjnych np. opłacenie składek ZUS, abonamentu telefonicznego itp. Te wydatki przedsiębiorca musi pokrywać z przychodu wygenerowanego w ramach funkcjonowania przedsiębiorstwa.
Formalnie nie wymaga się od osoby bezrobotnej aby posiadała wkład własny. Zazwyczaj jednak bierze się to pod uwagę przy ocenie wniosków. Praktyka wygląda w ten sposób, że jeżeli osoba nie dysponuje nawet symbolicznym wkładem własnym jej szanse na uzyskanie dotacji są minimalne. Dla urzędników wkład własny inwestowany przez osobę bezrobotną w przedsięwzięcie jest wyraźnym sygnałem: skoro osoba jest gotowa ryzykować własnym kapitałem, to jest bardziej zdeterminowana aby odnieść sukces, a tym samym są większe szanse że firma będzie dobrze funkcjonowała.

Przy ocenie wniosku o przyznanie dotacji bierze się ponadto pod uwagę:
- okres bezrobocia wnioskodawcy,
- sposób rozwiązania ostatniego stosunku pracy,
- udokumentowane kwalifikacje zawodowe wnioskodawcy do prowadzenia danej działalności gospodarczej,
- zasadność społeczną i gospodarczą uruchomienia odpowiedniej działalności gospodarczej,
- zapotrzebowanie na dany rodzaj działalności,
- miejsce prowadzenia działalności gospodarczej (preferencje dla przedsięwzięć na terenie działania urzędu pracy),
- posiadanie przez  wnioskodawcę lokalu na działalność,
- szanse powodzenia przedsięwzięcia (stopień ryzyka wykorzystania środków Funduszu Pracy).

2. Program Operacyjny Kapitał Ludzki Poddziałanie 6.2 – bezzwrotna dotacja w wysokości do 40 000 zł wraz z wsparciem pomostowym przyznawanym na okres do 12 miesięcy w wysokości 1 000 zł miesięcznie.

Do udziału w projekcie mogą ubiegać osoby fizyczne:
- zamierzające rozpocząć prowadzenie działalności gospodarczej, z wyłączeniem osób, które prowadzą lub posiadały zarejestrowaną działalność w okresie co najmniej 12 miesięcy poprzedzających przystąpienie do projektu
- osoby zamieszkałe na terenie objętym wsparciem
- osoby pełnoletnie
- osoby spełniające warunki szczegółowe, które określa każdorazowo „Instytucja rozdająca kasę”.

Grupy uprzywilejowane:
- kobiety (w tym zwłaszcza powracające oraz wchodzące po raz pierwszy na rynek pracy po przerwie związanej z urodzeniem i wychowaniem dzieci);
- osoby pozostające bez zatrudnienia przez okres co najmniej kolejnych 12 miesięcy w ciągu ostatnich 2 lat;
- osoby do 25 r. ż.;
- osoby niepełnosprawne;
- osoby powyżej 45 r. ż.;
- osoby zamieszkujące w gminach wiejskich i miejsko- wiejskich oraz mieszkańcy miast do 25 tys. mieszkańców zamierzające podjąć zatrudnienie w obszarach niezwiązanych z produkcją roślinna i/lub zwierzęcą.

Dobry biznesplan podstawą sukcesu

Sformułowanie „biznes plan” zostało po raz pierwszy użyte w USA w odniesieniu do dokumentu zaprezentowanego w procesie pozyskiwania środków finansowych od prywatnych inwestorów.

Biznesplan to nic innego jak plan gospodarczy firmy w postaci realnego i spójnego dokumentu, zawierającego wzajemnie powiązane dane o charakterze wewnętrznym i zewnętrznym, finansowym, rynkowym i technologicznym, przedstawiającego jej:
- zamierzenia rozwojowe,
- strategię działań zmierzających do ich osiągnięcia,
- środki niezbędne w określonych warunkach działania,
- ramy czasowe (przygotowania, realizacji i wystąpienia pozytywnych, zaplanowanych i pożądanych skutków,
- wynik końcowy.

Biznesplan jest niezbędny do:
- ustalenia czy opłaca się realizacji koncepcji przedsięwzięcia poświęcić czas, pracę i kapitał,
- zweryfikowania możliwości podjęcia i wykonania zamierzonych działań przez przedsiębiorstwo,
- oszacowania niezbędnych zasobów i środków oraz sposobów ich pozyskania,
- przeanalizowania korzyści oraz zagrożeń i stopnia ryzyka przedsięwzięcia,
- opracowania strategii jej wykonania.

Załącznikiem do wniosku o udzielenie dotacji na rozpoczęcie własnej działalności gospodarczej jest biznesplan, stanowiący zwarty opis koncepcji przedsięwzięcia oraz zawierający analizę ekonomiczną planowanej działalności. Na podstawie biznesplanu oceniane są szanse na osiągnięcie zysków z danej działalności gospodarczej, a tym samym podejmowana jest decyzja, czy dany pomysł zasługuje na wsparcie w postaci bezzwrotnej dotacji.

Cechy profesjonalnego biznesplanu:
1. Realizm prognoz i szacunków
2. Interesująca treść dokumentu
3. Ładna oprawa graficzna
4. Brak błędów
4. Czytelność

Punktem wyjścia do napisania dobrego biznesplanu jest odpowiedź na następujące pytania:
- W jakiej branży przedsiębiorstwo zamierza podjąć działania?
- Jaka jest sytuacja rynkowa tej branży?
- Dlaczego podejmuje się przedsięwzięcie właśnie teraz?
- Co unikatowego wnosi ono dla nabywców?
- Jakie jest zastosowania projektowanego wyrobu lub usługi?
- Jakie są ich wyjątkowe zalety?
- Kim będą nabywcy produktu lub usługi?
- Jaka jest prawdopodobna chłonność rynku dla tego produktu lub usługi?
- Z jaką konkurencją należy się liczyć?
- Jakiego poziomu zysku można oczekiwać?
- Jakie nakłady należy ponieść?
- Jakie doświadczenie i jakie możliwości realizacji zamierzenia mają pracownicy przedsiębiorstwa?

Szczególną uwagę w biznesplanie trzeba poświęcić identyfikacji konkurencji. Pomocnicze mogą stać się odpowiedzi na następujące pytania:
- Ile podobnych firm działa na rynku?
- Jak działają?
- Na jakim obszarze?
- Kim są klienci konkurencyjnych firm?
- Czy klienci są zadowoleni z jakości oferowanych produktów i usług?
- Jak kształtują się ceny konkurencji?
- Gdzie zaopatrują się podobne firmy?
- Jakie są słabe, a jakie mocne strony innych firm?

Niezbędnym elementem biznesplanu jest również plan finansowy firmy, rozumiany jako przychody z działalności gospodarczej stanowić będą wszelkie wpływy ze sprzedaży towarów i usług. Warto zastanowić się, jaki będzie wariant pesymistyczny, realistyczny i optymistyczny naszych przychodów!

Kosztem prowadzonej działalności są wszelkie wydatki poniesione w celu osiągnięcia przychodów. Kosztem będą zatem wszystkie wydatki, które są ponoszone w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej, a które by nie wystąpiły, gdyby przedsiębiorca takiej działalności nie prowadził. Koszty działalności możemy podzielić na koszty stałe (np. wynagrodzenia z narzutami, usługi księgowe, najem/dzierżawa, ubezpieczenia majątkowe) oraz koszty zmienne (np. reklama, transport, wynagrodzenia prowizyjne, koszty remontów).

Dobrze napisany biznesplan może zagwarantować nam nie tylko udzielenie dotacji, ale również pozwolić na rzetelną analizę czy pomysł w przyszłości przełoży się na zyski i sukces firmy.

Dobry początek to nie wszystko - inwestycje w przedsiębiorstwo

Poniżej przedstawiamy kilka przykładów dotacji, które można pozyskać na rozwój już istniejącej działalności gospodarczej.

1. Dotacje w kapitał ludzki przedsiębiorstw

Program Operacyjny Kapitał Ludzki Poddziałanie 8.1.1 „Wspieranie rozwoju kwalifikacji zawodowych i doradztwo dla przedsiębiorstw".

Typy projektów:

- ogólne i specjalistyczne szkolenia oraz doradztwo związane ze szkoleniami dla kadr zarządzających i pracowników przedsiębiorstw w zakresie m.in.: zarządzania, identyfikacji potrzeb w zakresie kwalifikacji pracowników, organizacji pracy, zarządzania BHP, elastycznych form pracy, wdrażania technologii produkcyjnych przyjaznych środowisku, wykorzystania w prowadzonej działalności technologii informacyjnych i komunikacyjnych,
- doradztwo dla mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw (MMŚP), w tym dla osób samozatrudnionych, w szczególności w zakresie ekonomii, finansów, zarządzania zasobami ludzkimi lub rachunkowości (z wyłączeniem doradztwa związanego z procesami inwestycyjnymi),
- szkolenia, kursy i doradztwo zawodowe (jako działanie uzupełniające do szkoleń i kursów) skierowane do dorosłych osób pracujących, które z własnej inicjatywy są zainteresowane nabyciem nowych, uzupełnianiem lub podwyższaniem kwalifikacji i umiejętności, w szczególności dla osób zatrudnionych o niskich lub zdezaktualizowanych kwalifikacjach (z wyłączeniem kształcenia ustawicznego w formach szkolnych realizowanego w szkołach dla dorosłych).

2. Dotacje inwestycyjne

W ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka (PO IG) na szczególną uwagę zasługują takie programy jak:

PO IG 8.1 - w ramach Działania 8.1 przewidziano dofinansowanie w dziedzinie gospodarki elektronicznej z przeznaczeniem na realizację projektów polegających na świadczeniu e-usługi, przy czym projekty te mogą obejmować wytworzenie produktów cyfrowych koniecznych do świadczenia e-usługi. Projekty mogą być objęte wsparciem przez okres nie dłuższy niż 24 miesiące. Wymaganym produktem projektu kwalifikowanego do wsparcia jest przygotowanie, wdrożenie
i świadczenie co najmniej jednej e-usługi.

Objęte dofinansowaniem mogą być projekty polegające na świadczeniu e-usługi, przy czym projekt może obejmować wytworzenie produktów cyfrowych do świadczenia e-usługi.

Przykładowe e-usługi:
• serwisy informacyjne, vortale, gazety i czasopisma online,
• biblioteki cyfrowe, e-book, audiobook, video-on-demand,
• wyszukiwarki i przeglądarki internetowe.

O dofinansowanie w ramach Działania 8.1 mogą ubiegać się mikroprzedsiębiorcy lub mali przedsiębiorcy posiadający siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a w przypadku przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną - miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, którzy złożą wniosek o udzielenie wparcia nie wcześniej niż w dniu wpisu przedsiębiorcy do Krajowego Rejestru Sądowego lub Ewidencji Działalności Gospodarczej i nie niż później niż przed upływem roku, licząc od dnia tego wpisu (możliwość aplikowania nie dotyczy spółek kapitałowych w organizacji). Dofinansowanie może zostać udzielone wnioskodawcy, który złożył nie więcej niż jeden wniosek o udzielenie wsparcia w ramach danego konkursu.

PO IG 8.2 - w ramach Działania 8.2 przewidziano dofinansowanie wdrażania elektronicznego biznesu typu B2B z przeznaczeniem na realizację projektów o charakterze technicznym, informatycznym i organizacyjnym, które prowadzą do realizacji procesów biznesowych w formie elektronicznej. Wsparcie może być udzielone przedsiębiorcy, który planuje rozpoczęcie lub rozwój współpracy w oparciu o rozwiązanie elektroniczne, w szczególności przez dostosowanie własnych systemów informatycznych do systemów informatycznych przedsiębiorców, z którymi kooperuje, w celu umożliwienia automatyzacji wymiany informacji między systemami informatycznymi współpracujących przedsiębiorców. Typowy projekt obejmuje integrację systemów informatycznych przedsiębiorstw lub wdrażanie nowych systemów mających na celu umożliwienie automatyzacji wymiany informacji pomiędzy systemami informatycznymi współpracujących przedsiębiorstw. Projekty mogą być objęte wsparciem przez okres nie dłuższy niż 24 miesiące.

O dofinansowanie w ramach Działania 8.2 mogą ubiegać się mikroprzedsiębiorcy, mali lub średni przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą i posiadający siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a w przypadku przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną - miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, współpracujący na zasadzie zawartych umów, z co najmniej dwoma innymi przedsiębiorcami, planujący współpracę biznesową w oparciu o rozwiązania elektroniczne.

Regionalne Programy Operacyjne (w sumie 16 programów, oddzielny dla każdego województwa) - w ramach regionalnych programów operacyjnych możliwości finansowania dużych przedsięwzięć inwestycyjnych, takich jak na przykład:
- zakup środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych związanych z:
• utworzeniem nowego przedsiębiorstwa;
• rozbudową istniejącego przedsiębiorstwa;
• dywersyfikacją produkcji przedsiębiorstwa poprzez wprowadzenie nowych dodatkowych produktów lub
• zasadniczą zmianę dotyczącą procesu produkcyjnego w istniejącym przedsiębiorstwie.
- nabycie środków trwałych bezpośrednio związanych z przedsiębiorstwem, które zostało zamknięte lub zostałoby zamknięte, gdyby zakup nie nastąpił, przy czym środki nabywane są przez inwestora niezależnego od zbywcy.