Dopiero ukończenie aplikacji oraz pozytywny wynik końcowego egzaminu uprawnia absolwentów kierunków prawniczych do wykonywania upragnionego zawodu. Zmiany zasad naboru na aplikację mają spowodować, że dostać się na nią będzie łatwiej. Jednak zdaniem wielu ekspertów, mimo tych zmian, raczej nie czeka nas radykalny wzrost liczby młodych prawników. Co w takim razie z tymi, którym na aplikację nie udało się dostać? Możliwości jest kilka.

Brak aplikacji nie oznacza, że drzwi kancelarii prawniczych pozostają zamknięte. Bez niej nie można co prawda reprezentować klienta przed sądem, można natomiast uczestniczyć w innych czynnościach związanych z obsługą prawną, np. przygotowywaniem dokumentów. Osoby z wykształceniem prawniczym zatrudniają urzędy, fundacje, firmy prywatne. I nie chodzi tu tylko o specjalistów ds. prawa pracy, ale osoby znające przepisy prawa w dziedzinach, którymi te przedsiębiorstwa się zajmują.

Kancelarie czy firmy rekrutujące absolwentów prawa nie wymagają od nich bogatego doświadczenia - to warunek stawiany kandydatom na wyższe stanowiska. Jeśli więc studiujesz prawo, postaw na gruntowną wiedzę i przekonaj pracodawcę, że chcesz ją poszerzać i masz ku temu potencjał. Ważna jest też znajomość języków obcych. Zobacz, co o wymaganiach mówią eksperci z branży prawniczej.

Jak Pana zdaniem zmieniła się sytuacja na rynku usług prawniczych po wprowadzeniu nowych zasad naboru na aplikację?

Mec. Dariusz Tokarczuk, partner kancelarii Gide Loyrette Nouel: Z mojego punktu widzenia zmiany w branży prawniczej nie są szczególnie zauważalne. Myślę zresztą, że problem wcale nie tkwi w sposobie przyjmowania na aplikację. Dla mnie jako pracodawcy znacznie ważniejsze niż ilość osób dostających się na aplikację jest ich merytoryczne przygotowanie do wykonywania zawodu. To, czego uczą się podczas aplikacji, niekoniecznie odpowiada realiom rynku i uważam, że przede wszystkim to należałoby zmienić. Przybliżenie aplikacji do życia na pewno przyczyniłoby się do poprawy sytuacji na rynku.

Na prawników jakiej specjalizacji jest dziś największe zapotrzebowanie?

Zdecydowanie najwięcej pracy mają specjaliści z dziedziny prawa nieruchomości, co oczywiście ma związek z dynamicznym rozwojem tego sektora gospodarki.

Przy czym wybór specjalizacji powinien być oparty na wcześniejszym gruntownym wykształceniu w dziedzinie prawa, solidnych i szerokich podstawach. Trzeba też mieć świadomość, że akademicka wiedza z pewnością nie wystarczy by zaistnieć w zawodzie. Tym bardziej, że pretendentów do wykonywania zawodu prawnika jest bardzo dużo. To, czego moim zdaniem często brakuje młodym osobom opuszczającym uczelnie, to doświadczenie, które można zdobyć choćby podczas wakacyjnych praktyk.

Jaki jest Pana zdaniem poziom "prawniczego wyedukowania" Polaków?

Nasza kancelaria nie zajmuje się obsługą klientów indywidualnych, ale wydaje mi się, że na tym rynku świadomość i zapotrzebowanie są stopniowo coraz większe. Z perspektywy naszej działalności obserwuję natomiast znaczny wzrost zapotrzebowania na profesjonalną i stałą obsługę prawną na rynku biznesowym.

Jaki wpływ na sytuację na rynku będzie miał obecny wzrost gospodarczy - czy przełoży się na zapotrzebowanie na osoby z prawniczym wykształceniem (nie tylko pracujące w kancelariach, ale w biznesie, działach prawnych itd)?

Myślę, że dziś zrobienie aplikacji nie jest warunkiem absolutnie niezbędnym do tego, by móc pracować w zawodzie. Znam bardzo wielu prawników bez aplikacji, którzy zawodowo świetnie sobie radzą. Rozwój gospodarki, a co za tym idzie wzrost zapotrzebowania na obsługę prawną, stwarza dla specjalistów z dziedziny prawa wiele możliwości. Wydaje mi się, że osoby z wykształceniem prawniczym nawet bez aplikacji i zdanego egzaminu poradzą sobie na rynku pracy. Przynajmniej w Warszawie, bo w innych regionach Polski może być z tym trochę trudniej.

Gdzie w takim razie absolwenci prawa znajdują zatrudnienie?

W kancelariach prawniczych nie wszyscy muszą mieć ukończoną aplikację, w związku z czym to również docelowe miejsce pracy dla nich. Prawnicy bez aplikacji mogą być zaangażowani we wszystkie etapy obsługi danego zlecenia z wykluczeniem reprezentowania klienta przed organami wymiaru sprawiedliwości. Z drugiej strony, często obejmowaną ścieżką zawodową jest praca na pograniczu prawa i biznesu, a więc w szeroko rozumianym konsultingu. Myślę, że absolwenci prawa mogą być optymistami, jeśli chodzi o możliwości znalezienia zatrudnienia.

rozmawiała Iza Zbonikowska