Oferty pracy wybrane dla Ciebie

Załóż bezpłatne konto na Pracuj.pl, aby otrzymywać oferty pracy dopasowane do Twoich preferencji zawodowych.

We współpracy z:
praca, oferty pracy

Umowa o pracę a umowa zlecenia


W większości przypadków ten sam rodzaj pracy może być wykonywany zarówno w ramach umowy zlecenia, jak i umowy o pracę. Wynika to z faktu, iż cechą charakterystyczną stosunku prawnego powstałego na podstawie umowy zlecenia, podobnie jak powstałego na podstawie umowy o pracę stosunku pracy, jest staranne działanie zleceniobiorcy przy wykonaniu czynności stanowiących przedmiot umowy. Powoduje to problemy pracodawców w doborze właściwej umowy.

Umowa zlecenia nie może mieć cech charakterystycznych dla umowy o pracę. Treść umowy zlecenia nie powinna zatem kreować stosunku podporządkowania organizacyjnego zleceniobiorcy wobec zleceniodawcy, w szczególności w zakresie czasu pracy, miejsca pracy oraz obowiązku wykonywania poleceń przełożonych.

Przykład

Do obowiązków sekretarki należy wykonywanie zadań zlecanych przez dyrektora w miarę występujących potrzeb. Ponadto, w przypadku przedłużania się spotkań dyrektora musi ona pozostawać dłużej w pracy. Wobec podporządkowania sekretarki w zakresie miejsca, czasu i sposobu wykonywania zadań właściwa jest w tym przypadku umowa o pracę.

Przykład

Pracodawca prowadzi działalność na terenie całego kraju. Zależy mu na sekretarce zbierającej zamówienia telefoniczne oraz wykonującej pewne zdania telemarketingowe wobec stałych klientów pracodawcy. Praca może być wykonywana w dowolnym miejscu, również w domu pracownika i nie wymaga nadzoru. W takim przypadku, ze względu na brak organizacyjnego podporządkowania, praca sekretarki może być wykonywana na zlecenie.

praca, oferty pracy

Ukrycie stosunku pracy pod pozorem umowy zlecenia może być korzystne zarówno dla pracodawcy (umowa zlecenia nie zawsze objęta jest składkami na ubezpieczenie społeczne, brak obowiązków w zakresie czasu pracy, brak kosztów związanych z wypoczynkiem i nieobecnością spowodowaną chorobą), jak i dla pracownika (wyższe koszty uzyskania przychodu powodują naliczanie niższego podatku dochodowego), w wyniku czego pracownik otrzymuje "na rękę" wyższe wynagrodzenie, a jednocześnie pracodawca ponosi niższe koszty.

ZAPAMIĘTAJ!

Dla rozstrzygnięcia, czy dana umowa jest umową zlecenia, czy też umową o pracę, decydująca jest:

  • treść danej umowy oraz
  • praktyka jej stosowania.Bez większego znaczenia natomiast pozostaje okoliczność, czy umowa została nazwana umową zlecenia, umową o dzieło czy umową o pracę.

    1. Przykład

      POLPAK Sp. z o.o. zatrudnił Barbarę S. na podstawie umowy zlecenia. W umowie zapisano, że Barbara S. ma pozostawać w dyspozycji zleceniodawcy od poniedziałku do piątku w godzinach od 8.00 do 15.00, w siedzibie spółki. Do zakresu jej obowiązków miało należeć obsługiwanie sekretariatu (odbiór telefonów, faksów, przyjmowanie korespondencji, wysyłanie korespondencji, faksów) oraz wykonywanie innych czynności, zgodnie z poleceniami przełożonych. We wrześniu 2006 r. Barbara S. stwierdziła, że jest w ciąży i w związku z tym - w celu skorzystania z praw, które przysługują pracownicy w ciąży - wystąpiła do sądu pracy o ustalenie, że zawarta przez nią umowa, pomimo że została nazwana umową zlecenia, faktycznie jest umową o pracę. Sąd przyznał rację Barbarze S. i ustalił, że umowa zawarta pomiędzy nią a spółką POLPAK Sp. z o.o. jest umową o pracę, a nie umową zlecenia. Barbara S. wykonywała bowiem powierzone jej zadania osobiście, w określonym miejscu i czasie, a przede wszystkim była podporządkowana swoim przełożonym tak samo jak pracownik (była zobowiązana wykonywać polecenia przełożonych, a także wykonywać – w zależności od potrzeb spółki – także inne czynności, wyraźnie nie zapisane w umowie).

      Analizując konkretny przypadek należy jednak pamiętać, że przepisy prawa nie wprowadzają domniemania, iż nawiązany stosunek prawny, ze względu na spełnianie cech właściwych dla stosunku pracy, automatycznie jest stosunkiem pracy.

      Do ustalenia istnienia stosunku pracy kompetentny jest jedynie sąd pracy, a więc dopiero wystąpienie przez stronę umowy (lub inspektora Państwowej Inspekcji Pracy) do sądu może spowodować uznane danego stosunku prawnego (nazwanego umową zlecenia, umową o dzieło lub inaczej) za stosunek pracy. Co więcej, zgodnie z art. 6 Kodeksu cywilnego, to na osobie wnoszącej powództwo o ustalenie istnienia stosunku pracy spoczywać będzie ciężar wykazania przed sądem, że wykonywanie pracy na podstawie zawartej umowy cywilnoprawnej w istocie spełniało warunki określone w art. 22 § 1 KP.

      Wyrok sądu, ustalający istnienie pomiędzy stronami stosunku pracy jest dla nich wiążący i rodzi skutki prawne w postaci uznania, że osoba świadcząca pracę formalnie – na podstawie umowy cywilnoprawnej, a faktycznie – na podstawie umowy o pracę nabywa wszelkie uprawnienia pracownicze. W konsekwencji osoba, która np. uległa wypadkowi w czasie wykonywania umowy zlecenia, nabywa prawo do świadczeń wypadkowych właściwych dla pracowników.

      Ponadto zleceniodawca będzie ponosił konsekwencje przewidziane w przepisach o obowiązkowych składkach na ubezpieczenia społeczne oraz o pracy nadliczbowej.

      ekspertkadrowy.pl