Działalność z kredytem
Każda osoba rozpoczynająca działalność gospodarczą prędzej czy później stanie przed pytaniem – w jaki sposób sfinansować rozwój swojej firmy? Jak pokazują badania prowadzone wśród przedsiębiorców, najpopularniejszą formą finansowania jest kredyt lub jego ekwiwalenty.
Instrumentów finansowych jest bardzo dużo, jednak nie każdy z nich dostępny będzie dla najmniejszych przedsiębiorców. Poniżej wymieniamy te spośród instrumentów finansowych, które wydają się być przy odpowiednich założeniach rozsądnym źródłem finansowania dla mikro firm:
- kredyt (pożyczka)
- leasing
- dotacje z Urzędu Pracy dla nowozakładanych działalności gospodarczych
- dofinansowanie z funduszy strukturalnych Unii Europejskiej
- inwestorzy typu business angels i venture capital
Kredyt bankowy jest bardzo popularną formą finansowania. Jego ewidentnymi zaletami z punktu widzenia przedsiębiorcy są:
- prostota konstrukcji
- z góry określone koszty (prowizje, odsetki)
- z góry określony harmonogram spłat rat kapitałowych
- dostępność (teoretycznie w każdym banku)
Wadami z kolei są:
- ograniczenia w przyznawaniu kredytów dla nowo uruchamianych działalności
- nierzadko wysokie wymagania banków dotyczące zabezpieczeń
- dosyć długi i nie zawsze w pełni transparentny dla przedsiębiorców, proces ubiegania się o kredyt
Wśród produktów kredytowych, dostępnych obecnie na rynku warto podkreślić obecność takich produktów jak:
- kredyt w rachunku bieżącym
- linia kredytowa
- kredyt na finansowanie bieżącej działalności gospodarczej
- kredyt inwestycyjny na sfinansowanie nakładów inwestycyjnych
- kredyt refinansujący nakłady poniesione do X miesięcy wstecz
- pożyczka
Przeważnie warunkiem otrzymania jednego z wyżej wymienionych produktów jest posiadanie konta firmowego przez min od 3 –ech do 18 miesięcy i prowadzenie działalności gospodarczej od minimum 6 miesięcy.
Najważniejszym pytaniem, na które trzeba sobie odpowiedzieć jest to, w jakim czasie nasza firma będzie w stanie spłacić zaciągnięty kredyt. Z jednej strony plusem kredytu jest z góry określony harmonogram spłat, ale minusem jest konieczność jego przestrzegania. Niespłacenie raty w terminie może grozić nam postawieniem przez bank całego kredytu w stan wymagalności, a w praktyce doprowadzić nawet do upadłości firmy. Dlatego przed zaciągnięciem jakiegokolwiek kredytu radzimy sporządzić rzetelne prognozy finansowe.
Prognozy te powinny przede wszystkim uwzględniać tak zwany cash flow naszej firmy, czyli przepływy gotówki. Dzięki nim będziemy w stanie realnie ocenić w jakim czasie i w jakich ratach będziemy w stanie spłacać zaciągnięty kredyt. Warto w tym miejscu podkreślić, że w przypadku kredytów inwestycyjnych często istnieje możliwość ustalenia z bankiem terminu spłaty, takiego, który pokrywa się z naszymi prognozami cash flow. Posiadając wiarygodne prognozy możemy wynegocjować z bankiem harmonogram spłat adekwatny do prognozowanej przez nas sytuacji płynnościowej. Można również starać się uzyskać w banku tzw. karencję w spłacie kredytu. Karencja to okres, w którym bank pozwala nam nie spłacać kolejnych rat.
Czego oczekuje bank?
Bank, zanim udzieli kredytu, przeważnie będzie wymagał przedstawienia licznych dokumentów. Oprócz biznesplanu (wymagany przy dużych kwotach), będą to na pewno wszelkie dokumenty finansowe, a więc w przypadku działalności gospodarczej zeznania podatkowe oraz zaświadczenia z ZUS i Urzędu Skarbowego o niezaleganiu z płatnościami. Zaświadczenia takie są wydawane przez urzędy, w których co miesiąc się rozliczamy. Bank może również poprosić nas o wydruki książki przychodów i rozchodów. Na pewno też będą potrzebne dokumenty takie jak NIP, REGON czy wpis do ewidencji działalności gospodarczych.
Ciekawą grupą produktów dostępnych na rynku są np.:
- kredyty w rachunku bieżącym i linie kredytowe. Można je otrzymać bez konieczności przedstawiania zaświadczeń z ZUS i US,
- pożyczki, można ją otrzymać bez konieczności przedstawiania biznes planu i zaświadczeń z ZUS i US.
Bank będzie od nas również oczekiwał (zwłaszcza w przypadku większych kredytów) zabezpieczeń. Można rozróżnić dwa typy zabezpieczeń – materialne i niematerialne. Niematerialne to różnego rodzaju poręczenia, weksle, gwarancje, oświadczenie o poddaniu się dobrowolnej windykacji zgodnie z kodeksem postępowania cywilnego, itd.. Zabezpieczenia takie możemy dać sami – np. składając w banku weksel własny in blanco lub wystąpić do jakiejś instytucji o poręczenie. Można np. poprosić o poręczenie odbiorcę naszych towarów lub usług.
Oczywiście nie zawsze istnieją takie możliwości, więc można się zastanowić nad uzyskaniem gwarancji bądź poręczenia od kogoś innego. Na rynku działają regionalne fundusze poręczeń – instytucje powołane właśnie w tym celu aby pomagać w dostępie do finansowania małych i średnich firm, poprzez udzielanie im poręczeń. Oczywiście usługa taka jest płatna – wysokość opłaty zależy od kwoty poręczenia oraz konkretnej instytucji z którą rozmawiamy.
Oświadczenie o poddaniu się dobrowolnej windykacji to dokument, który bankowi ułatwia proces windykacji wierzytelności w przypadku, kiedy kredytobiorca zaprzestaje spłacania kredytu. Tak więc dopóki będziemy regularnie spłacać swoje zobowiązania, podpisanie takiego dokumentu nie wiąże się dla przedsiębiorcy z żadnymi kosztami ani ryzykiem.
Cesja wpływów
Jeszcze innym rodzajem zabezpieczenia jest np. cesja należności z kontraktu – w przypadku kiedy naszym odbiorcą jest jakaś duża i wiarygodna firma, z którą mamy podpisaną umowę na stałe dostawy, można zastanowić się nad wykorzystaniem cesji z tych należności. Ogólnie mówiąc – w takiej sytuacji zabezpieczeniem dla banku Państwa regularnych spłat, będą właśnie wpływające na Państwa konto należności z tytułu realizacji tego kontraktu. Oczywiście jak nie trudno się domyśleć ważne jest aby kwota tych należności co najmniej pokrywała raty jakie macie Państwo spłacać bankowi.
Często bank nie zadowala się takimi niematerialnymi zabezpieczeniami, żądając form dodatkowych. Takimi zabezpieczeniami może być np. przewłaszczenie na bank maszyn i urządzeń, które mają być zakupione z pozyskanych kwot kredytu. W przypadku, gdy przestaniemy spłacać kredyt, bank będzie miał prawo przejąć maszyny i, sprzedając je, zaspokoić swoje roszczenia.
Innym zabezpieczeniem, bardzo atrakcyjnym dla banku, może być hipoteka na nieruchomości. Jeżeli nasza firma lub my posiadamy na własność nieruchomość – możemy zabezpieczyć spłatę kredytu tą nieruchomością (poprzez dokonanie odpowiedniego wpisu w hipotece). Podobnie jak w przypadku maszyn i urządzeń – kiedy dłużnik zaprzestaje spłat kredytu bank zaspokaja swoje wierzytelności sprzedając nieruchomość.
Bez względu na rodzaj zabezpieczenia, regułą jest, że ich wartość musi przewyższać wartość kredytu. Uzasadnienie jest proste – bank sprzedając dany element majątku musi być pewien, że cena pokryje wszystkie jego roszczenia.
Często przedsiębiorcy zadają sobie pytanie – skoro tak trudno uzyskać kredyt, to po co w ogóle go brać? Odpowiedź jest prosta – w porównaniu do wielu innych komercyjnych źródeł finansowania kredyt jest najtańszą formą. Generalnie leasing, kapitał pozyskany od inwestora czy faktoring są droższe od kilku do nawet kilkunastu procent.
Sprawdź dokładnie koszty
Jakie są koszty kredytu? Niestety, nie ma tutaj jednej reguły. Zwłaszcza przy większych kwotach warunki są ustalane indywidualnie przez bank. Ogólnie można powiedzieć, że przy kwotach kredytu do miliona złotych wartość prowizji początkowej to około 2%-3% wartości kredytu. Przy wyższych kwotach prowizja ta będzie maleć. Oprocentowanie z kolei ustalane jest w oparciu o stawkę WIBOR powiększoną o marżę banku. Stawka WIBOR to oprocentowanie lokat na rynku międzybankowym – informacje na temat ich wysokości można znaleźć w codziennej prasie gospodarczej. Na dzień dzisiejszy (marzec 2007) 3M WIBOR wynosi ok. 4,21%. Z kolei marża banku zależeć będzie od bardzo wielu czynników i może sięgać nawet kilku procent.
Na dzień dzisiejszy średnie oprocentowanie kredytów na cele gospodarcze w największych bankach wynosi około 7%. Należy jednak pamiętać, że w tej średniej uwzględnione są również koszty kredytu dla największych firm, w tym m.in. spółek giełdowych. Ich wiarygodność finansowa i zdolność do zabezpieczenia kredytu jest wielokrotnie większa niż najmniejszych firm. To z kolei wpływa na podniesienie kosztów dla tych najmniejszych. Tak więc raczej należy się spodziewać, że prowadząc małą firmę nasze koszty kredytu będą wyższe od tej średniej.
Jeśli masz pytania lub wątpliwości, jaka forma zatrudnienia będzie dla Ciebie najkorzystniejsza, jaki rodzaj działalności wybrać, jak zoptymalizować swoje obciążenia podatkowe, wyślij maila z pytaniem na adres: sprzedaz@sohofinance.pl lub zadzwoń, żeby umówić się na spotkanie z konsultantem (22) 538 91 17.
