Artykuł jest podsumowaniem danych uzyskanych na temat wynagrodzeń oferowanych w administracji państwowej i samorządowej, a także wśród pracowników wymiaru sprawiedliwości i służb mundurowych.

Przeciętne wynagrodzenie w administracji państwowej i samorządowej, bez uwzględnienia pracowników wymiaru sprawiedliwości i służb mundurowych, wyniosło1963 PLN. Było ono o 21% niższe niż przeciętne wynagrodzenie wśród wszystkich badanych (mediana 2500 PLN). Pracownicy wymiaru sprawiedliwości zarabiali 2350 PLN (mediana), a jedna czwarta z nich zarabiała powyżej 3700 PLN. W służbach mundurowych zarobki kształtowały się na wyższym poziomie niż w administracji i wyniosły 2400 PLN (mediana). 10% najlepiej zarabiających pracowników służb mundurowych otrzymywało wynagrodzenie wyższe niż 4800 PLN.

Osoby na stanowisku pracownika szeregowego w administracji państwowej i samorządowej zarabiały 1600 PLN (mediana). Stanowiło to 73% wynagrodzenia specjalistów, których zarobki kształtowały się na poziomie 2200 PLN. Pensja 75% specjalistów nie przekroczyła poziomu 3000 PLN. Kierownicy w 2006 roku mogli liczyć na pensje w wysokości 3205 PLN (mediana). Zarobki dyrektorów były o 24% wyższe i wyniosły 3970 PLN (mediana). Jedna czwarta z nich zarabiała powyżej 5800 PLN.

Pracownicy szeregowi i specjaliści zatrudnieni w służbach mundurowych mogli liczyć na wyższe zarobki niż oferowane w reszcie administracji (tabela 2). Pracownicy szeregowi w służbach mundurowych zarabiali na poziomie 1833 PLN. Połowa z nich otrzymywała wynagrodzenie w przedziale pomiędzy 1313 PLN a 2300 PLN. Zarobki specjalistów wyniosły 2600 PLN i były o 18% niższe niż wynagrodzenie kierowników (mediana 3165 PLN). 10% najlepiej zarabiających specjalistów zarabiało powyżej 4800 PLN. Taki sam odsetek kierowników zarabiał powyżej 6500 PLN.

Udział premii w wynagrodzeniu całkowitym w administracji państwowej i samorządowej był porównywalny z wysokością premii wśród ogółu badanych. W przypadku pracowników szeregowych wyniósł 12,5%, podczas gdy wśród wszystkich osób na tym stanowisku był równy 13,2%. Premia kierowników zatrudnionych w administracji stanowiła 15,8% ich wynagrodzenia całkowitego. Wśród ogółu kierowników wyniosła ona 16,1%. Niższy niż przeciętnie udział premii wystąpił w przypadku dyrektorów. Premia stanowiła 12,3% ich wynagrodzenia całkowitego, podczas gdy w przypadku ogółu badanych była równa 18,1%.

Jak wynika z wykresu 2, najwięcej osób w administracji zarabiało w przedziałach pomiędzy 1001 PLN a 1500 PLN oraz pomiędzy 1501 PLN a 2000 PLN. Było to odpowiednio 23% i 25% osób. 53% pracowników administracji państwowej zarabiało poniżej 2000 PLN. Tylko 11% osób zarabiało powyżej 4001 PLN. W grupie otrzymującej najniższe wynagrodzenie, poniżej 1000 PLN, znalazło się 5% osób.

Ponad połowa pracowników wymiaru sprawiedliwości, 53% osób, zarabiała w przedziale pomiędzy 1001 PLN a 2500 PLN. W przedziale pomiędzy 1001 PLN a 2000 PLN znajdowało się 35% osób. Powyżej 4001 PLN zarabiało 24% osób.

Jak wnika z wykresu 4, ponad trzy czwarte pracowników służb mundurowych, 77% osób zarabiało poniżej 3500 PLN. Najwięcej osób, 19%, zarabiało w przedziale pomiędzy 2001 PLN a 2500 PLN. Zarobki w przedziale pomiędzy 1001 a 2000 PLN otrzymywało 32% pracowników służb mundurowych.

W przypadku pracowników służb mundurowych najbardziej popularnymi świadczeniami dodatkowymi były: bezpłatne zajęcia sportowo – rekreacyjne oraz mieszkanie/dom służbowy. Otrzymywało je 21% osób. 11% pracowników służb mundurowych otrzymywało także dofinansowanie nauki. W przypadku pracowników administracji, 11% z nich otrzymywało szkolenia wybierane wg własnego uznania oraz dofinansowanie nauki. 6% osób dysponowało telefonem komórkowym.
Staż pracy
Tabela 4 i wykres 6 przedstawiają dane na temat różnic w zarobkach pomiędzy osobami o różnym stażu pracy.

W pierwszym roku pracy pracownicy administracji mogli liczyć na pensje w wysokości 1450 PLN (mediana). Po czterech latach pracy wysokość pensji była równa 1870 PLN. Pensje powyżej 2000 PLN otrzymywali pracownicy o łącznym stażu pracy powyżej 6 lat. Wśród osób o stażu pracy wynoszącym od 9 do 10 lat pensje były równe 2380 PLN (mediana). Najwyższe zarobki otrzymywali pracownicy o najdłuższym stażu pracy – powyżej 16 lat. Mediana ich wynagrodzenia wyniosła 2700 PLN. Stanowiło to 135% wynagrodzenia jakie otrzymywali pracownicy o stażu od 6 do 8 lat.

Wynagrodzenie pracowników szeregowych w pierwszym roku pracy wyniosło 1300 PLN. Stanowiło to 76% wynagrodzenia, na jakie mogli liczyć specjaliści w pierwszym roku pracy (mediana 1718 PLN). W grupie pracowników o stażu pracy pomiędzy 9 a 10 lat różnica pomiędzy zarobkami pracowników szeregowych i specjalistów wyniosła 745 PLN. Wśród osób o najdłuższym stażu pracy różnica ta zmalała do 473 PLN. Specjaliści w tej grupie zarabiali o 23% więcej niż wyniosły płace wśród pracowników szeregowych.
Wykształcenie
Wykres 7 i 8 oraz tabela 5 przedstawiają różnice w poziomie zarobków w zależności od poziomu i rodzaju wykształcenia.

Na najwyższe wynagrodzenie mogli liczyć pracownicy z wykształceniem wyższym (mediana 2050 PLN). Jedna czwarta z nich zarabiała powyżej 3000 PLN. Osoby z wykształceniem niepełnym wyższym zarabiały przeciętnie 1650 PLN, a 25% z nich nie przekroczyło poziomu 1240 PLN. Taki sam odsetek osób z wykształceniem średnim zarabiał poniżej 1300 PLN. Mediana zarobków osób z wykształceniem średnim wyniosła 1780 PLN. Było to o 13% mniej niż zarabiali pracownicy z wykształceniem wyższym, ale o 8% więcej niż wyniosły pensje osób z wykształceniem niepełnym wyższym.

Pracownik szeregowy z wykształceniem średnim zarabiał o 26% mniej niż specjalista z takim poziomem wykształcenia (mediana 2090 PLN). Płace specjalistów z wykształceniem wyższym (mediana 2250 PLN) były o 12,5% wyższe niż wynagrodzenie osób na tym stanowisku z wykształceniem niepełnym wyższym (mediana 2000 PLN).

Wynagrodzenie absolwentów studiów technicznych związanych z zaawansowanymi technologiami (mediana 2400 PLN) było o 17% wyższe niż osób, które ukończyły studia uniwersyteckie humanistyczne (mediana 2056 PLN). Poniżej 2000 PLN w administracji zarabiali absolwenci studiów rolniczych (mediana 1908 PLN) i pedagogicznych (mediana 1735 PLN). Połowa pracowników po studiach technicznych - mechanice, budownictwie i przemyśle ciężkim - zarabiała pomiędzy 1600 PLN a 3000 PLN. 10% z nich zarabiało powyżej 4300 PLN.
Płeć
W tabeli 6 i na wykresie 9 znajdują się dane na temat poziomu wynagrodzeń w administracji w zależności od płci.

Mężczyźni zatrudnieni w administracji państwowej i samorządowej (mediana 2250 PLN) zarabiali o 447 PLN więcej niż kobiety (mediana 1803 PLN). Jedna czwarta mężczyzn zarabiała powyżej 3300 PLN. 25% kobiet zarabiało powyżej 2530 PLN. 10% najlepiej zarabiających kobiet otrzymywało wynagrodzenie wyższe niż 3600 PLN. Było to o 27% mniejsze wynagrodzenie niż otrzymywało 10% najlepiej zarabiających mężczyzn (4900 PLN).

Różnice między zarobkami kobiet i mężczyzn wzrastały wraz ze szczeblem w organizacji. Mężczyźni na stanowisku pracownika szeregowego zarabiali o 7% więcej niż kobiety (1600 PLN). Wynagrodzenie kobiet specjalistów stanowiło 88% wysokości zarobków mężczyzn na tym stanowisku. Kobiety na stanowisku kierowniczym, z medianą zarobków równą 2985 PLN zarabiały o 20% mniej niż mężczyźni kierownicy (mediana 3725 PLN).

Jak wynika z tabeli 7, wysokość wynagrodzenia wzrastała wraz z wielkością jednostki administracyjnej. Pensja oferowana w największych jednostkach, zatrudniających powyżej 1000 pracowników, wyniosła 2485 PLN. Stanowiło to 131% wynagrodzenia w jednostkach średniej wielkości (mediana 1900 PLN) i 150% płac w mikro oddziałach (mediana 1655 PLN). 75% pracowników w małych jednostkach administracyjnych zarabiało poniżej 2400 PLN. W dużych oddziałach administracji, zatrudniających od 250 do 999 pracowników, taki sam odsetek osób zarabiał poniżej 3300 PLN, a w największych poniżej 3445 PLN.

Specjaliści w najmniejszych jednostkach administracyjnych zarabiali o 29% więcej niż zatrudnieni w nich pracownicy szeregowi (mediana 1440 PLN). W małych oddziałach różnica ta wzrosła do 40%. W jednostkach administracyjnych zatrudniających powyżej 1000 pracowników specjaliści zarabiali o 45% więcej niż pracownicy szeregowi (mediana 1900 PLN). Ich wynagrodzenie (mediana 2760 PLN) stanowiło 149% pensji specjalisty w najmniejszych jednostkach (mediana 1858 PLN) i 132% pensji specjalisty w średnich (mediana 2085 PLN).

Pracownicy administracji państwowej i samorządowej w regionie mazowieckim mogli liczyć na pensje o 40% wyższe niż w drugim w kolejności regionie północno-zachodnim (mediana 1855 PLN). Trzy czwarte osób w regionie mazowieckim zarabiało powyżej 1800 PLN. Dla porównania, w regionie wschodnim trzy czwarte pracowników zarabiało powyżej 1320 PLN czyli o 27% mniej. W regionie południowo-zachodnim mediana zarobków wyniosła 1850 PLN, a 10% najlepiej zarabiających otrzymywało tam pensje wyższe niż 3650 PLN. Taki sam procent osób w regionie mazowieckim zarabiał powyżej 5900 PLN.

Największe różnice pomiędzy pensjami pracowników na różnych stanowiskach wystąpiły w regionie mazowieckim i w regionie wschodnim. Pensja pracownika szeregowego stanowiła 42% wynagrodzenia kierowników w regionie mazowieckim i 43% pensji kierowniczej w regionie wschodnim. W regionie północno-zachodnim pensja pracownika szeregowego wyniosła 53% wynagrodzenia kierowników. W regionie mazowieckim specjaliści zarabiali o 800 PLN więcej niż osoby na tym stanowisku w regionie północno-zachodnim i o 750 PLN więcej niż w regionie południowo-zachodnim. Najniższe zarobki na stanowisku kierowniczym oferowano w regionie południowo-zachodnim (mediana 2895 PLN).

Na najwyższe zarobki mogli liczyć pracownicy administracji w Warszawie (mediana 3000 PLN). O 25% niższe wynagrodzenie otrzymywali pracownicy w drugim w kolejności Wrocławiu (mediana 2250 PLN). 25% osób we Wrocławiu zarabiało powyżej 3050 PLN. Taki sam odsetek osób w Krakowie zarabiał powyżej 2400 PLN czyli o 21% mniej. W Poznaniu przeciętne wynagrodzenie wyniosło 2100 PLN, a połowa osób zarabiała w przedziale pomiędzy 1700 PLN a 2800 PLN. 10% najlepiej zarabiających otrzymywało wynagrodzenie wyższe niż 3923 PLN.

Jak wynika z wykresu 12, stopień znajomości języka angielskiego różnicował zarobki pracowników administracji w pierwszych latach pracy. W pierwszym roku pracy osoby z bardzo dobrą znajomością języka angielskiego zarabiały o 24% więcej niż osoby, które znały angielski jedynie w stopniu słabym (mediana 1300 PLN). Wśród pracowników o stażu pracy od 2 do 3 lat, ci z nich, którzy posługiwali się angielskim w stopniu dobrym zarabiali o 160 PLN więcej niż osoby znające ten język słabo (mediana 1640 PLN). Pracownicy pracujący więcej niż 4 lata, którzy znali język angielski bardzo dobrze zarabiali 2725 PLN. Było to 47% więcej niż zarabiały osoby o taki stażu znające angielski na poziomie średnim (mediana 1860 PLN).
Podsumowanie
Pracownicy administracji państwowej i samorządowej zarabiali w 2006 roku mniej niż wyniosła przeciętna pensja wśród wszystkich osób uczestniczących w badaniu. Nieco wyższe zarobki uzyskiwali pracownicy wymiaru sprawiedliwości i służb mundurowych, ale i tak były one niższe niż średnia. Poziom wynagrodzeń pracowników w administracji różnicowały m.in. takie zmienne jak zajmowane stanowisko, staż pracy oraz wykształcenie.
Wyjaśnienie terminów użytych w artykule:
• wynagrodzenie całkowite – miesięczne wynagrodzenie brutto przysługujące pracownikowi z uwzględnieniem wszystkich ruchomych dodatków pieniężnych, takich jak np. premie, nagrody itd.;
• mediana – dzieli uporządkowany od najmniejszej do największej wartości zbiór danych na dwie równe części. Jeżeli wynosi ona np. 2000 zł oznacza to, że połowa osób zarabia poniżej 2000 zł a połowa powyżej 2000 zł. Dlaczego w naszym opracowaniach posługujemy się medianą a nie średnią arytmetyczną? Rozwiązanie to stosuje się dlatego, że mediana lepiej oddaje rzeczywisty poziom przeciętnych zarobków w danej populacji niż średnia, na którą bardzo wpływają wartości skrajne. Mała grupa bardzo dobrze zarabiających dyrektorów może w dużym stopniu podwyższyć średnią wynagrodzeń. Wysokie zarobki dyrektorów nie wpłyną na medianę, której wartość pokaże jak naprawdę zarabia się w danej grupie.
• dolny kwartyl – odcina "dolną" 1/4 część zbioru danych. Jeżeli dolny kwartyl wynosi np. 1500 zł oznacza to, że 25% osób zarabia poniżej 1500 zł a 75% powyżej 1500 zł.
• górny kwartyl – odcina "górną" 1/4 część zbioru danych. Jeżeli górny kwartyl wynosi np. 3000 zł oznacza to, że 75% osób zarabia poniżej 3500 zł a 25% powyżej 3000 zł.
• pierwszy decyl - wartość, poniżej której mieści się 10% danych. Innymi słowy, jeżeli pierwszy decyl wynosi 1000 PLN, to 1/10 osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a 9/10 powyżej 1000 PLN.
• dziewiąty decyl - wartość, powyżej której mieści się 10% danych. Innymi słowy, jeżeli dziewiąty decyl wynosi 3000 PLN, to 9/10 osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a 1/10 powyżej 3000 PLN.
Artykuł pochodzi z serwisu wynagrodzenia.pl


