Dane podstawowe

Mediana wysokości wynagrodzeń w IT w 2006 roku wyniosła 3500 PLN, natomiast w następnej w kolejności branży telekomunikacyjnej - 3221 PLN. Wykres 1 ilustruje różnice w poziomie wynagrodzeń na poszczególnych stanowiskach pomiędzy branżą IT i ogółem badania.

Spójrzmy teraz na tabelę 1. Pokazuje ona jak kształtowały się wynagrodzenia na poszczególnych poziomach stanowisk.

Mediana wynagrodzeń pracowników szeregowych wyniosła 2350 PLN. Najliczniej reprezentowani w naszym badaniu są specjaliści branży IT – zarabiali oni przeciętnie 3600 PLN. Miesięcznie dochody kierowników kształtowały się na poziomie 5200 PLN, a dyrektorów – 9000 PLN.
Zwraca uwagę fakt, że w tej branży jest stosunkowo małe rozwarstwienie wynagrodzeń. 10% najniżej zarabiających pracowników szeregowych otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 43% wysokości wynagrodzenia 10% najniżej zarabiających dyrektorów. Z drugiej strony patrząc widzimy, że 10% najwyżej zarabiających pracowników szeregowych otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 22% wysokości wynagrodzenia najwyżej zarabiających dyrektorów. W innych branżach tego typu różnice w zarobkach były o wiele większe.

Rozkład wynagrodzeń w tej branży pokazuje wykres 2.

Tylko niecałe 11% uczestniczących w naszym badaniu otrzymywała wynagrodzenie niższe niż 1500 PLN. Jedna trzecia (32,5%) badanych zarabiała pomiędzy 1500 i 3000 PLN. Kolejna jedna trzecia (35%) otrzymywała wynagrodzenie pomiędzy 3000 PLN i 6000 PLN. 7% badanych zarabiało powyżej 10000 PLN. Dane te ilustrują dużą spójność wynagrodzeń w tej branży.

Wynagrodzenia w różnego typu firmach IT

Tabela 2 pokazuje, jak kształtowały się wynagrodzenia w branży IT w zależności od rodzaju działalności firmy. Wyraźnie widać, że najwyższe wynagrodzenia występowały w firmach softwareowych – mediana wynosiła 4100 PLN i była wyższa o 64% od mediany dla całego badania. Następne w kolejności były firmy hardwareowe (mediana 3201 PLN). Mediany wynagrodzeń w firmach internetowych i zajmujących się serwisem były najniższe i niewiele się pomiędzy sobą różniły (2500 i 2450 PLN).

Jeśli spojrzeć na kierowników, mediana wynagrodzeń w firmach softwareowych wynosiła 6840 PLN i była o ponad połowę wyższa niż w firmach hardwareowych (4170 PLN). Wynagrodzenia kierowników z sektora hardware, internet i serwis kształtowały się na podobnym do siebie poziomie.

Wynagrodzenia a płeć

Jak widać na wykresie 3, na wysokość wynagrodzeń wpływała płeć badanego – mężczyźni zatrudnieni w branży IT zarabiali więcej niż kobiety. Najmniejsza różnica wystąpiła w przypadku pracowników szeregowych. Kobiety zatrudnione na tym stanowisku otrzymywały wynagrodzenie w wysokości 88% wynagrodzenia mężczyzn. W przypadku specjalistów różnica ta wynosiła 82%, a kierowników - 83%.

Wynagrodzenia w poszczególnych regionach

Spójrzmy teraz na tabelę 3. Wyraźnie widać, że Mazowieckie jest niezaprzeczalnym liderem pod względem wysokości wynagrodzeń. Specjalista na Mazowszu zarabiał 4880 PLN, podczas gdy osoba pracująca na analogicznym stanowisku w regionie wschodnim – 2275 PLN, czyli ponad połowę mniej. Analogicznie wyglądała sytuacja na pozostałych stanowiskach. Nie było wyraźnych różnic pomiędzy regionem Południowo-Zachodnim i Północno-Zachodnim – zatrudnieni na Południowym Zachodzie zarabiali nieznacznie wyżej (np. na stanowisku specjalisty o 13%). Najniższe wynagrodzenia występowały w regionie wschodnim.

Jak wynika z tabeli 4 różnica w wysokości wynagrodzeń pomiędzy Warszawą a kilkoma dużymi polskimi miastami, w których ostatnio wystąpiło dużo inwestycji w branży IT nie jest duża. Mediana wynagrodzeń we Wrocławiu wyniosła 80% mediany wynagrodzeń w Warszawie. Pomiędzy medianami wynagrodzeń w Krakowie, Wrocławiu i Poznaniu nie zaobserwowaliśmy większych różnic. Ciekawa sytuacja wystąpiła w Krakowie. Rozkład wynagrodzeń pierwszych 50% pracowników był podobny jak we Wrocławiu i Poznaniu, ale już 25% i 10% najlepiej zarabiających otrzymywało dużo wyższe wynagrodzenia (powyżej 6100 i 9200 PLN). Kraków i Warszawa były też miastami o najwyższych rozpiętościach wynagrodzeń. 10% najlepiej zarabiających w Krakowie i Warszawie zarabiało ponad 5-krotnie wyżej niż 10% najniżej zarabiających. We Wrocławiu i Poznaniu była to ok. 4-krotna różnica.

Wynagrodzenia ze względu na kapitał i wielkość przedsiębiorstwa

Na wykresie 4 wyraźnie widać, że pochodzenie kapitału firmy, w której pracuje dana osoba, wpływa na wynagrodzenia. Różnice są znaczące – na wszystkich stanowiskach osoby pracujące w firmach z przewagą kapitału zagranicznego zarabiają więcej, niż w firmach z przewagą kapitału polskiego. W przypadku pracowników szeregowych różnica ta wynosi 36%, specjalistów - 57%, kierowników - 64%, a dyrektorów - 47%.

Mediana wynagrodzeń pracowników firm branży IT z przewagą kapitału polskiego wynosiła 3000 PLN, a w firmach z przewagą kapitału zagranicznego – 4550 PLN. 10% najmniej zarabiających w firmach z przewagą kapitału polskiego otrzymywało wynagrodzenie poniżej 1400 PLN, a w firmach z przewagą kapitału zagranicznego – poniżej 2200 PLN. 10% najlepiej zarabiających w firmach z przewagę kapitału polskiego zarabiało powyżej 8000 PLN, a w firmach z przewagą kapitału zagranicznego – powyżej 11000 PLN.

Kolejnym czynnikiem znacząco wpływającym na wysokość wynagrodzeń w branży IT była wielkość przedsiębiorstwa. Jak widać na wykresie 5, była to zależność liniowa – im większe przedsiębiorstwo, tym wyższe zarobki. Różnica w wynagrodzeniach pomiędzy mikro przedsiębiorstwami (do 9 pracowników) i firmami zatrudniającymi powyżej 1000 osób była ponad dwukrotna (mediana 2200 PLN i 4500 PLN).

Tabela 6 pokazuje zależność wielkości przedsiębiorstwa i wynagrodzenia w rozbiciu na poszczególne stanowiska. Na każdym z nich wzrost wynagrodzeń wraz z wielkością firmy jest wyraźny. Największe róznice występowały na stanowisku kierownika. W mikro przedsiębiorstwach zarabiał on 2700 PLN, a w firmach powyżej 1000 pracowników – 7150 PLN.

Świadczenia dodatkowe

Jak widać na wykresie 6, najpopularniejszym świadczeniem dodatkowym otrzymywanym przez pracowników branży IT był telefon komórkowy – posiadała go jedna czwarta badanych. Następne w kolejności były: laptop lub komputer do osobistego użytku (15,1%) oraz dodatkowa bezpłatna opieka medyczna (14,7%). Od 10 do 12% badanych otrzymywało: dofinansowanie nauki, samochód służbowy, dodatkowe ubezpieczenia, możliwość wyboru szkoleń oraz uczęszczało na bezpłatne zajęcia sportowo-rekreacyjne.

Udział premii w wynagrodzeniu całkowitym

Jak wynika z naszego badania, udział premii w wynagrodzeniu całkowitym pracowników z branży IT wyniósł 4,1%. Pracownicy szeregowi w ogóle nie otrzymywali premii, natomiast jej udział w wynagrodzeniu całkowitym dyrektorów wyniósł już 14,3%. Zależność była liniowa – im wyższe stanowisko, tym wyższy udział premii w wynagrodzeniu całkowitym. Szczegóły pokazuje wykres 7.

Wynagrodzenia w poszczególnych działach

Spójrzmy teraz na wykres 8. Wyraźnie widać, że najwyższe wynagrodzenia otrzymywały osoby zatrudnione w dziale badań i rozwoju oraz planowania (mediana 5150 PLN). Trzy inne działy firm z branży IT, w których mediana wynagrodzeń przekraczała 4000 PLN, to: finanse i controlling, produkcyjny i jakości. najmniej zarabiali pracownicy działów: obsługi klienta, techniczno-serwisowego i księgowości – mediany ich wynagrodzeń oscylowały w granicach 2500 – 2658 PLN.

Wynagrodzenia a wykształcenie

Wykształcenie jest czynnikiem, który bardzo wyraźnie różnicował wynagrodzenia pracowników zatrudnionych w branży IT. Dane na ten temat zawiera tabela 7. Jak wynika z tebeli dopiero posiadacze wyższego wykształcenia zarabiali wyraźnie więcej, niż osoby z wykształceniem średnim, licencjackim i niepełnym wyższym. Mediana wynagrodzeń pracowników z wykształceniem wyższym była o 45% wyższa od mediany wynagrodzeń osób z licencjatem i wykształceniem niepełnym wyższym (4000 i 2758 PLN). 10% posiadających wykształcenie wyższe zarabiało do 1800 PLN, natomiast analogiczna ilość pracowników o wykształceniu licencjackim i niepełnym wyższym otrzymywała do 1300 PLN. 10% posiadających wykształcenie wyższe otrzymywała prawie dwukrotnie wyższe wynagrodzenie, niż analogiczny odsetek posiadaczy wykształcenia średniego.

Jeśli przyjrzymy się tabeli 8, okaże się, że poziom wykształcenia najbardziej różnicuje dochody osób zatrudnionych na stanowiskach kierowniczych. Wynagrodzenie kierowników z wykształceniem wyższym stanowiło 188% wynagrodzenia kierowników posiadających wykształcenie średnie. W przypadku pracowników szeregowych było to 163%, a specjalistów – 160%. Zależności wykształcenia i wynagrodzenia w branży IT na każdym stanowisku przedstawiają się liniowo – im wyższe wykształcenie, tym wyższe zarobki.

Staż pracy a wynagrodzenia

Jak wynika z tabeli 9 zasada "im dłuższy staż pracy, tym wyższa płaca" obowiązuje również w świecie IT, ale tylko w przypadku osób ze stażem nie większym niż 15 lat. Pracownicy z 11-15 letnim stażem zarabiali ponad dwukrotnie więcej (5700 PLN), niż pracujący nie dłużej niż rok (2400 PLN). Po piętnastym roku stażu pracy wynagrodzenia wyraźnie spadały. Warto również zwrócić uwagę na znaczące rozpiętości płacowe między 10% najwięcej i najmniej zarabiających. W przypadku osób ze stażem 11-15 lat różnica jest prawie ośmiokrotna.

Patrząc na dane zawarte w tabeli 10 okazuje się, że zależności pomiędzy wynagrodzeniem, stażem pracy a szczeblem zarządzania nie są tak proste jak wynika to z tabeli 9. Okazuje się, na każdym szczeblu zależności te kształtowały się inaczej. W przypadku pracowników szeregowych najwięcej zarabiały osoby ze stażem 9-10 lat (mediana 3400 PLN). Wśród specjalistów były to osoby ze stażem 11-15 lat (4900 PLN). Wśród kierowników ponownie osoby ze stażem 9-10 lat (mediana 6950 PLN).

Wyjaśnienie terminów użytych w artykule:

• wynagrodzenie całkowite - miesięczne wynagrodzenie brutto przysługujące pracownikowi z uwzględnieniem wszystkich ruchomych dodatków pieniężnych, takich jak np. premie, nagrody itd.;

• mediana – dzieli uporządkowany od najmniejszej do największej wartości zbiór danych na dwie równe części. Jeżeli wynosi ona np. 2000 zł oznacza to, że połowa osób zarabia poniżej 2000 zł a połowa powyżej 2000 zł. Dlaczego w naszym opracowaniach posługujemy się medianą a nie średnią arytmetyczną? Rozwiązanie to stosuje się dlatego, że mediana lepiej oddaje rzeczywisty poziom przeciętnych zarobków w danej populacji niż średnia, na którą bardzo wpływają wartości skrajne. Mała grupa bardzo dobrze zarabiających dyrektorów może w dużym stopniu podwyższyć średnią wynagrodzeń. Wysokie zarobki dyrektorów nie wpłyną na medianę, której wartość pokaże jak naprawdę zarabia się w danej grupie.

• dolny kwartyl – odcina "dolną" 1/4 część zbioru danych. Jeżeli dolny kwartyl wynosi np. 1500 zł oznacza to, że 25% osób zarabia poniżej 1500 zł a 75% powyżej 1500 zł.

• górny kwartyl – odcina "górną" 1/4 część zbioru danych. Jeżeli górny kwartyl wynosi np. 3000 zł oznacza to, że 75% osób zarabia poniżej 3500 zł a 25% powyżej 3000 zł.

• pierwszy decyl - wartość, poniżej której mieści się 10% danych. Innymi słowy, jeżeli pierwszy decyl wynosi 1000 PLN, to 1/10 osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a 9/10 powyżej 1000 PLN.

• dziewiąty decyl - wartość, powyżej której mieści się 10% danych. Innymi słowy, jeżeli dziewiąty decyl wynosi 3000 PLN, to 9/10 osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a 1/10 powyżej 3000 PLN.

Artykuł pochodzi z serwisu wynagrodzenia.pl