Tabela 1 przedstawia porównanie wynagrodzenia w poszczególnych regionach kraju. Region mazowiecki to województwo mazowieckie. W skład regionu południowo – zachodniego wchodzą województwa: małopolskie, łódzkie, śląskie, dolnośląskie, opolskie. Region wschodni to województwa: podlaskie, lubelskie, podkarpackie, świętokrzyskie, warmińsko – mazurskie. Czwarty region, północno – zachodni, stanowią województwa: pomorskie, zachodniopomorskie, kujawsko - pomorskie, lubuskie, wielkopolskie.

Porównując regiony ze sobą, widać przede wszystkim bardzo dużą różnicę w wynagrodzeniach pomiędzy regionem mazowieckim, gdzie mediana wyniosła 3450 PLN, a pozostałymi. W regionie wschodnim oferującym najniższe płace mediana jest o ponad 40 % niższa. Średnie wynagrodzenie wyniosło tam 2000 PLN. W regionie mazowieckim wystąpiło także największe zróżnicowanie zarobków. Rozpiętości pomiędzy grupami 10% najlepiej i najgorzej zarabiających wyniosły 8500 PLN. Dla porównania, różnice w zarobkach pomiędzy tymi samymi grupami w regionach południowo - zachodnim i północno-zachodnim wyniosły ok. 4800 PLN.

Tabela 2 przedstawia wynagrodzenia w poszczególnych województwach.

Najwyższe zarobki otrzymywali mieszkańcy województwa mazowieckiego. W 2006 roku były one znacznie (o prawie 40%) wyższe niż zarobki w następnych w kolejności województwach: wielkopolskim i pomorskim. Najniższe zarobki otrzymują mieszkańcy województw lubelskiego i warmińsko – mazurskiego. Mediany wynagrodzeń w tych regionach  wyniosły odpowiednio 1900 PLN i 1960 PLN. Rozpiętości pomiędzy najniższymi i najwyższymi zarobkami w poszczególnych regionach rosną wraz ze wzrostem wynagrodzeń. W województwie lubelskim grupa najlepiej zarabiających otrzymuje czterokrotnie wyższe wynagrodzenie niż osoby znajdujące się na drugim biegunie pod względem wysokości zarobków. W województwie mazowieckim ta różnica jest prawie siedmiokrotna.

Podobne wnioski nasuwają się, gdy przeanalizujemy wynagrodzenia w miastach wojewódzkich (tabela 3).

Najwyższe zarobki uzyskały osoby pracujące w Warszawie. Mediana wynagrodzenia w stolicy wyniosła 3800 PLN i jest o 10% wyższa od wynagrodzeń w całym województwie. %0% mieszkańców stolicy zarabia pomiędzy 2400 a 6500 PLN. Największe były też w Warszawie rozpiętości zarobków. Najlepiej zarabiający osiągali dochody wyższe niż 11000 PLN i były one 6,5-krotnie większe niż wynagrodzenie najmniej zarabiających. W Poznaniu, zajmującym drugie miejsce pod względem wysokości  zarobków (2828 PLN), połowa osób zarabiała w przedziale od 1900 PLN do 4500 PLN.

Najniższe zarobki otrzymywali pracownicy w Lublinie (mediana 2015 PLN) oraz w Białymstoku (mediana 2065 PLN). Było to o około 50% mniej niż zarobki uzyskiwane w Warszawie. Grupa 10% najmniej zarabiających mieszkańców Białegostoku otrzymywała wynagrodzenie niższe niż 1100 PLN i jest to o 35 % mniej od 10% najniżej zarabiających mieszkańców Warszawy.

Poniżej na wykresach 1, 2, 3 i 4 zobrazowano rozkłady wynagrodzeń w poszczególnych regionach.

Jak wynika z wykresu 5, 33% pracowników w regionie mazowieckim zarabiało w przedziale pomiędzy 1501 PLN, a 3000 PLN. Ponad połowa pracowników (52%) nie przekroczyła poziomu wynagrodzenia 3500 PLN. Najniższe wynagrodzenie, do 1000 PLN otrzymywało 2,3 % osób. Na drugim biegunie znajduje się dokładnie tyle samo osób. 2,3% mieszkańców tego regionu zarabiało powyżej 20001 PLN. Prawie 10 % osób uzyskiwało wynagrodzenie wyższe niż 10001 PLN.

W regionie wschodnim, w porównaniu z mazowieckim, znacznie więcej osób znajduje się w najniższym przedziale płacowym, zarabiając do 1000 PLN. Poniżej tej kwoty zarabiało 8,5% pracowników. Jednocześnie, jedynie 0,6% wszystkich osób zarabiało powyżej 20001 PLN, a niecałe 2 % przekroczyło granicę 10001 PLN. Ponad połowie pracowników nie udało się osiągnąć wynagrodzenia wyższego niż 2000 PLN, a jedynie nieco ponad 10 % zarabiało powyżej 4500 PLN.

W regionie południowo – zachodnim 75% osób otrzymywało wynagrodzenie niższe niż 3500 PLN. Prawie 6% wszystkich osób znajduje się w grupie najmniej zarabiających, których wynagrodzenie było niższe niż 1000 PLN. Połowa wszystkich osób zarabiało w przedziale pomiędzy 1001 a 2500 PLN. Tylko 3% osób zarabiało powyżej 10000 PLN. Jest to proporcja porównywalna z regionem wschodnim (wykres 2).

W regionie północno – zachodnim wynagrodzenie mieszczące się w przedziale między 1000 a 2000 PLN otrzymywało 35% wszystkich osób. 66% badanych zarabiało poniżej 3000 PLN, a tylko 3 % powyżej 10000. Warto zwrócić uwagę, że rozkłady wynagrodzeń w regionie północno – zachodnim i południowo – zachodnim są bardzo podobne.

Wykres 5 przedstawia zróżnicowanie wynagrodzenia w poszczególnych regionach z uwzględnieniem poziomu wykształcenia.

Różnice w wynagrodzeniach pomiędzy regionami są prawie nieznaczne, gdy porównuje się osoby z wykształceniem podstawowym i zawodowym. Różnice te wzrastają, gdy analizujemy kolejne poziomy wykształcenia. Osoby z regionu mazowieckiego z wykształceniem średnim zarabiały miesięcznie o 35 % więcej (2201 PLN) niż pracownicy z regionu wschodniego (1635 PLN) z takim samym poziomem wykształcenia. Największe różnice wystąpiły wśród osób z wykształceniem wyższym. Absolwenci studiów wyższych mieszkający w regionie mazowieckim zarabiali 86% więcej (4100 PLN) niż pracownicy z takim samym wykształceniem, ale mieszkający w regionie wschodnim (2200 PLN). Ich wynagrodzenie było też o 56 % wyższe niż pracowników z regionu południowo – zachodniego.

Istotne różnice pomiędzy regionami wystąpiły ze względu na poszczególne branże. Poniższa tabela przedstawia zestawienie wynagrodzeń oferowanych pracownikom w konkretnych branżach.

W regionie mazowieckim najlepiej wynagradzaną branżą była branża telekomunikacyjna. Mediana zarobków wyniosła w niej 5000 PLN. Jest to prawie dwukrotnie więcej niż otrzymywali pracownicy tej branży w regionie południowo – zachodnim. Jest to także ponad 2,5-krotnie więcej niż wyniosło ich wynagrodzenie w regionie wschodnim. Na podobne zarobki w regionie mazowieckim mogą liczyć pracownicy branży IT. Mediana ich wynagrodzenia wynosiła 4700 PLN. Najsłabiej wynagradzani w tym regionie byli pracownicy służby zdrowia. Mediana ich zarobków to tylko 1820 PLN czyli 2,7 raza mniej niż w telekomunikacji. Technologie informatyczne były najlepiej wynagradzaną branżą w regionach południowo – zachodnim i północno – zachodnim. Mediany zarobków wyniosły odpowiednio 3300 PLN i 3000 PLN. W obu tych regionach do najlepiej wynagradzanych należą również pracownicy przemysłu ciężkiego. W regionie południowo – zachodnim mogą oni liczyć na zarobki w wysokości 2800 PLN. W regionie północno – zachodnim ich wynagrodzenie kształtowało się na poziomie 2900 PLN.

Tabela 5 przedstawia porównanie wynagrodzeń w różnych działach pomiędzy regionami.

Jak wynika z tabeli 5 do najlepiej wynagradzanych działów we wszystkich regionach należały w 2006 roku: dział badań i rozwoju, dział finansów i controllingu oraz dział zakupów. Za wyjątkiem regionu wschodniego, w czołówce najlepiej opłacanych znalazł się także dział informatyczny. Wystąpiły jednak różnice pomiędzy regionami w zakresie wysokości oferowanych wynagrodzeń w tych samych działach. Porównując wynagrodzenia informatyków, widzimy że zarabiający najwięcej pracownicy z regionu mazowieckiego, z medianą równą 5000 PLN, otrzymywali wynagrodzenie przeciętnie ponad dwa razy większe niż informatycy z regionu wschodniego, z medianą wynoszącą 2250 PLN. Najlepiej wynagradzane w większości regionów były działy badań i rozwoju. W regionie mazowieckim pracownicy tych działów mogą liczyć na przeciętne wynagrodzenie w wysokości 4800 PLN. W pozostałych regionach płace wyniosły odpowiednio 3300 PLN w regionie południowo – zachodnim, 3200 PLN w regionie północno - zachodnim i 2675 PLN w regionie wschodnim. We wszystkich regionach najsłabiej wynagradzanymi osobami byli pracownicy magazynów i działu obsługi klienta. Ci pierwsi w zależności od regionu zarabiali od 1588 PLN w regionie wschodnim do 2185 PLN w regionie mazowieckim. Wynagrodzenie pracowników zajmujących się obsługą klientów wahało się od 1700 PLN w regionie wschodnim do 2400 PLN w regionie mazowieckim.

Wykres 6 pokazuje różnice wynagrodzeń w poszczególnych regionach ze względu na stanowisko. Na poziomie pracowników szeregowych wynagrodzenia w mazowieckim (2150 PLN) były o 40% wyższe niż w regionie wschodnim (1535 PLN). Wśród specjalistów różnice te powiększyły się do 77% na korzyść regionu mazowieckiego. Specjaliści z tego regionu zarabiali 3800 PLN a z regionu wschodniego 2150 PLN. Różnice te wzrastają do 112%. Gdy porównamy zarobki prezesów. Dla regionu mazowieckiego mediana wynosi 12000 PLN, a dla wschodniego 5670 PLN.

Wykres 7 przedstawia porównanie wynagrodzeń w poszczególnych regionach w zależności od pochodzenia kapitału firmy.

Jak wynika z powyższego wykresu, największe różnice pomiędzy wynagrodzeniem w firmach z kapitałem polskim a zagranicznym wystąpiły w regionie mazowieckim. Firmy z kapitałem zagranicznym oferowały o 55% wyższe zarobki (4500 PLN) niż firmy z kapitałem polskim (2900 PLN).  W regionie północno – zachodnim wynagrodzenia w firmach z kapitałem zagranicznym (3100 PLN)  były o 44% wyższe niż w firmach z kapitałem polskim (2150 PLN). Najmniejsze różnice wynoszące tylko 38% występowały w regionie wschodnim. W firmach zagranicznych mediana wynagrodzenia wynosiła  2610 PLN a w polskich 1890 PLN.

Biorąc pod uwagę różnice w wynagrodzeniach pomiędzy regionami ze względu na rodzaj firmy widzimy, że największe rozpiętości wystąpiły w firmach prywatnych (wykres 8). Osoby z regionu mazowieckiego zarabiały 80% więcej (3600 PLN) niż z regionu wschodniego (2000 PLN). Mniejsze różnice wystąpiły między osobami prowadzącymi własną działalność gospodarczą. Mieszkańcy regionu mazowieckiego prowadzący własną firmę zarabiali średnio o 65 % więcej (4975 PLN) niż właściciele działający w regionie wschodnim (3020 PLN).

Wyjaśnienie terminów użytych w artykule:

• wynagrodzenie całkowite – miesięczne wynagrodzenie brutto przysługujące pracownikowi z uwzględnieniem wszystkich ruchomych dodatków pieniężnych, takich jak np. premie, nagrody itd.;

• mediana – dzieli uporządkowany od najmniejszej do największej wartości zbiór danych na dwie równe części. Jeżeli wynosi ona np. 2000 zł oznacza to, że połowa osób zarabia poniżej 2000 zł a połowa powyżej 2000 zł. Dlaczego w naszym opracowaniach posługujemy się medianą a nie średnią arytmetyczną? Rozwiązanie to stosuje się dlatego, że mediana lepiej oddaje rzeczywisty poziom przeciętnych zarobków w danej populacji niż średnia, na którą bardzo wpływają wartości skrajne. Mała grupa bardzo dobrze zarabiających dyrektorów może
w dużym stopniu podwyższyć średnią wynagrodzeń. Wysokie zarobki dyrektorów nie wpłyną na medianę, której wartość pokaże jak naprawdę zarabia się w danej grupie.

• dolny kwartyl – odcina "dolną" 1/4 część zbioru danych. Jeżeli dolny kwartyl wynosi np. 1500 zł oznacza to, że 25% osób zarabia poniżej 1500 zł a 75% powyżej 1500 zł.

• górny kwartyl – odcina "górną" 1/4 część zbioru danych. Jeżeli górny kwartyl wynosi np. 3000 zł oznacza to, że 75% osób zarabia poniżej 3500 zł a 25% powyżej 3000 zł.

• pierwszy decyl - wartość, poniżej której mieści się 10% danych. Innymi słowy, jeżeli pierwszy decyl wynosi 1000 PLN, to 1/10 osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a 9/10 powyżej 1000 PLN.

• dziewiąty decyl - wartość, powyżej której mieści się 10% danych. Innymi słowy, jeżeli dziewiąty decyl wynosi 3000 PLN, to 9/10 osób zatrudnionych na danym stanowisku zarabia poniżej, a 1/10 powyżej 3000 PLN.

Artykuł pochodzi z serwisu wynagrodzenia.pl